In onze samenleving staan autonomie en onafhankelijkheid hoog in het vaandel. Als ik om mij heen zou vragen aan mensen: ‘Voel je je vrij om zelf je keuzes te maken?’, dat dan de meesten zullen zeggen: ‘Ja hoor’. Na de Verlichting is in het Westen een sfeer ontstaan van individuele vrijheid en we noemen dat de moderne tijd.  Maar er is ook een postmoderne tijd, een kentering waarin mensen beseffen dat die vrijheid ook z’n beperkingen heeft.

We voelen wel aan dat onze meningen en ons gedrag wel degelijk gestuurd worden. Het zelfbeeld van vrij en zelfstandig mens-zijn, het betekent wel dat ‘volgen’ niet direct respect afdwingt, maar ongemerkt volgen we meer dan we denken. Aan de ene kant: als iemand vandaag hier in de kerk zou zeggen: ik vind dat je zus moet denken en zo moet doen, dan zal de meerderheid zeggen: ‘ho, ho, dat maak ik zelf wel uit’. Maar als we wat breder en wat dieper kijken dan zijn we hele grote, ongelooflijke kuddedieren. 

Lees meer>>